Đề thi giữa kì 1 Ngữ văn 6 Cánh diều cấu trúc mới – Đề 7 (có đáp án)

7 câu · Đề giữa kì 1

Đề tự luận: mỗi câu có đáp án tham khảo của đề gốc để bạn tự đối chiếu bài làm (không tính điểm).

Câu 1

Câu tự luận

I. PHẦN ĐỌC - HIỂU (4,0 điểm)

Đọc đoạn thơ sau:

THƯƠNG CHA

Thương cha nắng sớm mưa chiều

Ruộng đồng vất vả rất nhiều cực thân

Nuôi con khôn lớn thành nhân

Dạy con đạo lí nghĩa ân trên đời...

Công ơn dưỡng dục cao vời

Như là sông núi biển trời bao la

Làm con phụng dưỡng mẹ cha

Viếng thăm chăm sóc mới là hiếu nhân.

(Trích từ tập thơ “Vầng trăng quầng lửa” - Huê Đàm, 1969)

Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?

Đáp án tham khảo

Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.

- Bài thơ được viết theo thể thơ lục bát.

Câu 2

Câu tự luận

Xác định các tiếng được gieo vần trong 4 câu thơ đầu.

Đáp án tham khảo

Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.

- Các tiếng được gieo vần trong 4 câu thơ đầu: Chiều - nhiều; Thân - nhân - ân

Câu 3

Câu tự luận

Chỉ ra và phân tích hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ được sử dụng trong những câu thơ sau:

Công ơn dưỡng dục cao vời

Như là sông núi biển trời bao la.

Đáp án tham khảo

Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.

* Biện pháp: so sánh.

Hình ảnh so sánh: “Công ơn dưỡng dục” được so sánh với “sông núi biển trời bao la”

(Hoặc xác định được:

+ Đối tượng được so sánh (A): “Công ơn dưỡng dục”

+ Phương diện so sánh: “cao vời”

+ Từ so sánh: “như”

+ Đối tượng dùng để so sánh (B): “sông núi biển trời bao la”)

* Tác dụng: (Nêu được 2/3 ý sau)

- Tăng sức gợi hình gợi cảm, làm cho câu thơ trở nên hay hơn, hấp dẫn hơn với người đọc; giúp hình ảnh thơ thêm sinh động, cụ thể.

- Nhấn mạnh công ơn sinh thành, dưỡng dục của cha là vĩ đại và to lớn; công lao ấy không thể nào đo đếm xuể vì nó cao như núi, rộng lớn như biển nước, đất trời bao la.

- Giúp cho người đọc cảm nhận được tấm lòng của người con với cha (thấu hiểu, yêu thương, biết ơn, ...)

Câu 4

Câu tự luận

Chỉ ra những từ ngữ, hình ảnh nói về cảm xúc và suy nghĩ của người con. Qua đó em cảm nhận được tình cảm gì của người con đối với cha mẹ?

Đáp án tham khảo

Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.

- Những từ ngữ, hình ảnh nói về cảm xúc và suy nghĩ của người con: “thương”, “Công ơn dưỡng dục cao vời”; “phụng dưỡng mẹ cha”; “viếng thăm chăm sóc”...

- Qua đó em cảm nhận được tình cảm gì của người con đối với cha mẹ: Yêu thương cha, hiểu nỗi vất vả của cha, hiếu thảo, phụng dưỡng chăm sóc cha mẹ...

Câu 5

Câu tự luận

Theo em, con cái trong gia đình cần làm gì để thể hiện lòng hiếu thảo với cha mẹ?

Đáp án tham khảo

Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.

- HS nêu được 4 ý trở lên đạt tối đa:

* Nhận thức:

- Hiểu được cha mẹ có vai trò quan trọng trong cuộc sống của con cái

- Yêu thương, kính trọng, biết ơn, hiếu thảo với cha mẹ.

- Hiểu những nỗi vất vả, sự hi sinh của cha mẹ dành cho con.

* Hành động:

- Hỏi han, quan tâm, lễ phép với bố mẹ.

- Giúp đỡ bố mẹ việc nhà.

- Chăm sóc, phụng dưỡng bố mẹ.

- Học tập tốt để bố mẹ vui lòng.

Câu 6

Câu tự luận

II. PHẦN VIẾT (6,0 điểm)

Từ nội dung đoạn trích ngữ liệu phần đọc hiểu, em viết đoạn văn khoảng 200 chữ trình bày ngắn gọn những suy nghĩ của em về tình phụ tử.

Đáp án tham khảo

Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.

a. Hình thức:

+ Đảm bảo hình thức đoạn văn.

+ Trình bày sạch đẹp, chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.

b. Nội dung: Đảm bảo được các ý cơ bản:

+ Mở đoạn: Nêu khái quát về vấn đề gợi ra từ tác phẩm; ấn tượng/ cảm nhận chung.

+ Thân đoạn: HS viết theo ý hiểu và suy nghĩ của bản thân, nội dung hợp lí, tích cực. (Nêu được 4 ý hợp lí)

Ví dụ:

- Tình phụ tử rất thiêng liêng, ấm áp.

- Là điểm tựa, giúp con thêm vững bước trước những khó khăn thử thách trong cuộc sống

- Tình phụ vô cùng mãnh liệt và vững chắc.

- Là sự chân thành của người cha đối với con mình.

- Là sự thấu hiểu, yêu thương, chăm sóc, hiếu thảo của con với cha....

+ Kết đoạn: Nhấn mạnh lại cảm xúc, liên hệ, liên tưởng mở rộng ...

Câu 7

Câu tự luận

Qua những câu chuyện dân gian mang yếu tố kì ảo ở thời kì xa xưa, nhân dân ta luôn gửi gắm những tình cảm và mong ước đẹp đẽ. Bằng lời văn của mình, hãy kể lại một truyện truyền thuyết hoặc cổ tích mà em yêu thích. (Truyện đã học trong SGK Ngữ văn 6 Cánh Diều)

Đáp án tham khảo

Lời giải của đề gốc để bạn tự đối chiếu; câu tự luận không tính điểm.

a. Xác định đúng yêu cầu của đề:

- Kể lại một câu chuyện truyền thuyết hoặc cổ tích bằng lời văn của em

- Nhất quán ngôi kể, có thể sử dụng ngôi kể thứ nhất hoặc thứ ba.

b. Đảm bảo cấu trúc bài văn tự sự:

- Bài viết có đủ ba phần (mở bài - thân bài - kết bài) được trình bày theo trình tự lôgíc.

- Sử dụng kĩ năng làm tự sự kể theo diễn biến câu chuyện.

c. Kể lại truyện:

- HS có thể trình bày cốt truyện theo nhiều cách, nhưng cần làm rõ các ý cơ bản sau:

* Mở bài: Giới thiệu về truyện dân gian sẽ kể (Tên truyện, lí do kể)

* Thân bài: Kể lại diễn biến câu chuyện theo một trình tự:

+ Sự việc mở đầu.

+ Sự việc phát triển.

+ Sự việc cao trào.

+ Sự việc kết thúc.

* Kết bài: Suy nghĩ, cảm xúc của em (xúc động, tự hào, biết ơn,…); Liên hệ bản thân.

- Chú ý: khi kể chuyện bằng lời kể của mình, học sinh có thể linh hoạt bổ sung các yếu tố sáng tạo trong nội dung (miêu tả nhân vật, sự việc…và bộc lộ cảm xúc cá nhân trước sự việc nào đó) để tăng tính hấp dẫn của truyện.

d. Chính tả, ngữ pháp

- Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt, dùng từ, đặt câu.

e. Sáng tạo:

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về nhân vật; có cách diễn đạt mới mẻ.